สาเหตุสำคัญของการไปทำงาน ของแรงงานร้านอาหารไทย ในมาเลเซีย

          สาเหตุจูงใจที่คนไทยนิยมไปประกอบอาชีพร้านอาหารที่มาเลเซีย ปัจจัยที่สำคัญคือ “เงินรายได้” และอัตราจ้างที่นายจ้างให้สูงกว่าเมืองไทย บางคนพูดว่า “อยู่เมืองไทยหางานยาก ถึงมีงานทำแต่ค่าจ้างถูก ใครที่อยากสร้างเนื้อสร้างตัว ก็ต้องไปทำงานที่มาเลเซีย กลับมาจากมาเลเซีย ได้เงินเป็นกอบเป็นกำ”
          นางมารียะ ให้สัมภาษณ์ว่า “หลังจากเลิกกับสามีเมื่อ 17 ปีก่อน ก็ได้เข้าไปทำงานในมาเลเซีย โดยเป็นลูกจ้างในร้านต้มยำ แล้วในปัจจุบันนี้ เปิดร้านอาหารใกล้ๆ รัฐยะโฮร์ เป็นร้านค่อนข้างใหญ่ และตอนนี้ตนเองก็ได้ตั้งรกรากในมาเลเซีย และได้แต่งงานกับชายชาวมาเลเซียด้วย และตอนนี้ครอบครัวทางฝั่งไทย ก็ได้ทำกิจการร้านต้มยำกุ้งที่นี่หลายคน เป็นน้องชาย น้องเขย และญาติๆ นับแล้วเกือบ 20 คน พ่อแม่ของกะยะห์ อยู่อย่างสุขสบายในชีวิตบั้นปลาย มีเงินมีทองใช้ ซึ่งเป็นความเปลี่ยนแปลงที่เห็นได้ชัด จากคนฐานะอยากจน มาเปลี่ยนเป็นคนมีฐานะมีอันจะกิน”
          คนที่ตกงาน ก็มีการชักชวนไปทำงานที่ร้านอาหารกัน เริ่มจากทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยกุ๊ก เมื่อชำนาญ แล้วจึงขยับไปเป็นกุ๊ก ในระดับฝีมือต่างๆ
          ตัวอย่างร้าน Epah Tomyam มีลูกจ้าง อยู่ 7 คน มาจากจังหวัดปัตตานีทั้งหมด แบ่งเป็นบ้านตันหยงเปาว์ ต.ท่ากำชำ อ.หนองจิก 2 คน ต.ตะโล๊ะกาโปร์ อ.ยะหริ่ง 2 คน ต.อาเนาะรู อ.เมือง 1 คน และ ต.ปะกาฮะรัง อ.เมือง 1 คน

          กุ๊กมือสองของร้าน Epah Tomtamได้เล่าให้ฟังว่า “บ้านเดิมอยู่หลังห้างสรรพสินค้าไดอาน่าปัตตานี เจอกับกุ๊กมือหนึ่งชวนให้มาทำงานที่นี่ ตอนเข้ามาครั้งแรกก็เริ่มงานเป็นคนล้างจานหลังร้าน ต่อมาก็อ่านบิล (จดรายการอาหารจากลูกค้าที่เข้ามาในร้าน) แล้วเรียนรู้ทำอาหารง่าย ประเภทข้าวผัด ก่อนมาทำต้มยำ และซุบ การที่มาทำงานที่นี่ เพราะอยู่ประเทศไทยไม่มีงาน ขี่มอเตอร์ไซค์เล่นไปวันๆ อยู่บ้านแล้วเบื่อ ก็เลยมาทำงานที่นี่ พอมาอยู่มาเลเซียจริงๆ น่าเบื่อเหมือนกัน”

          ราฮานี ร้าน Epah Tomyam อีกสาขาหนึ่ง เล่าว่า “เป็นคนบ้านปาเระ หลังจากจบ ม.6 แล้วเอ็นฯ ไม่ติดมหาวิทยาลัย ถ้าไม่ได้เรียนมหาวิทยาลัย ก็ไม่อยากเรียนที่อื่น จึงมาหางานทำในมาเลเซียเกือบ 2 ปีแล้ว"
          ซูเบส ยีหมะ อายุ 42 ปี เจ้าของร้านอาหาร Serbanika ให้สัมภาษณ์ว่า “ภูมิลำเนาเป็นคนอำเภอจะนะ จังหวัดสงขลา เคยทำงานเป็นผู้จัดการสาขาหนึ่งของธนาคารกรุงเทพฯ ฝ่ายสินเชื่อ ผลจากวิกฤตเศรษฐกิจเมื่อปี 2540 ทำให้ถูกเลิกจ้างออกมา พรรคพวกจึงชวนมาหางานในมาเลเซีย 2 ปีแรกก็เข้าๆ ออกๆ มาเลเซีย แต่เมื่อเห็นว่าร้านอาหารมีรายได้ดี จึงคิดมาทำงานจริงๆ จังๆ เริ่มจากมาเป็นคนล้างจานก่อน แล้วจึงขยับขึ้นมาเขียนบิล(จดรายการอาหารจากลูกค้า) ทำน้ำ (เครื่องดื่ม) ทำอาหารง่ายๆ ประเภทผัด จนมาถึงต้มยำและซุบ”

          ที่ร้านอาหาร Tomyam 2000 ซึ่งตั้งชื่อตามปี ค.ศ. ที่เปิดร้าน แรงงานของร้านนี้มีถึง 30 คน เดิมเจ้าของร้านคนไทย เปิดร้านอาหารเป็นหุ้นส่วนกับคนกลันตัน ประเทศมาเลเซีย ลูกจ้างที่เป็นผู้หญิงทั้งหมด มาจากอ่าวมะนาว จังหวัดนราธิวาส ส่วนลูกจ้างผู้ชายก็มาจากหลายที่ มีทั้งตำบลดาโต๊ะ ตำบลตะโล๊ะกาโปร์ ตำบลบางปู อำเภอยะหริ่ง จังหวัดปัตตานี

          แรงงานคนหนึ่งของร้าน Tomyam 2000 ได้เปิดเผยว่า “อยู่ที่เมืองไทยยึดอาชีพประมง เห็นว่าคนที่ไปมาเลเซียมีรายได้ดีจึงมาทำดูบ้าง”

          คนไทยมุสลิม ที่ไปทำงานมาเลเซีย บางคนบรรลุนิติภาวะแล้ว บางคนไม่บรรลุนิติภาวะ คนที่ไม่บรรลุนิติภาวะ จะมีผู้ปกครองเป็นผู้ค้ำประกัน ระดับการศึกษาจะมีตั้งแต่ ป.6 – ปริญญาตรี ภาษาที่ใช้ในการสื่อสาร จะใช้ภาษามลายูสำเนียงกลันตัน คนไทยที่ไปเปิดร้านอาหารในประเทศมาเลเซีย สามารถอ้างตัวเองว่าเป็นคนรัฐกลันตัน เพราะทั้งสำเนียงในการพูด และแบบแผนการใช้ชีวิต จะเหมือนคนรัฐกลันตัน ซึ่งเป็นข้อได้เปรียบอีกประการหนึ่ง นอกจากฝีมือการทำอาหาร จนมีรสชาติถูกปากคนมาเลเซียแล้ว
          นี่เป็นตัวอย่างหนึ่ง ที่แสดงถึงความเปลี่ยนแปลง ที่ดีที่เกิดขึ้นกับการลงทุน เปิดร้านต้มยำในประเทศมาเลเซีย การไปทำงานที่มาเลเซียไม่ต้องผ่านการสอบ การสมัคร เพียงใช้ประสบการณ์ ความชำนาญ